Tự học

Cách đây khoảng 5 năm, có một đồng nghiệp trẻ tuổi nhân ngày 20 tháng 11 (ngày nhà giáo Việt Nam), trong buổi giao lưu "các nhà giáo", gợi ý tôi phát biểu một vài cảm tưởng cho ngày này, tôi từ chối vì tôi cho rằng cảm tưởng của tôi quá "riêng tư", thầy trẻ này ráng hỏi nhỏ:
"Đó là vấn đề gì? Thầy nói riêng cho em nghe?"
"Đó là cảm nhận riêng của tôi về quá trình "tôi tự học", nhưng có lẽ không nói ngắn được, nên chắc phải có dịp nào đó, hôm nay e không tiện!". Tôi trả lời, thầy trẻ chắp tay nói:
"Không cách học nào hơn là cách tự học! Em cũng muốn, mà làm chưa được!"
Tôi nghĩ rằng thầy trẻ tuổi đó là nói thật thôi, hơn 90% học sinh bị bắt học những cái mà trong sách đã soạn ra, sau đó sẽ kiểm tra độ "nhớ" các kiến thức đó, với toán, lý, hóa . . .thì cung cấp các dạng "mẫu", sau đó kiểm tra bằng cách thay các dãy số . . ., sách giáo khoa thì luôn được soạn "giới hạn" trong một niên học, sao cho không thừa không thiếu, trong khi sách tham khảo thì hầu như rất "mơ hồ" (vì hầu như học sinh ít quan tâm). Tôi còn nhớ, đầu năm học nhìn cuốn sách giáo khoa (sách cũ) là biết chắc hết 2 học kỳ cũng chẳng thế nào "ngốn hết" được,( vì trong đó có sẵn phần tham khảo-mà phần tham khảo để dành cho sự tự học).
Tôi tự học từ lớp 5 (lớp nhất ngày xưa), mà hơn 40 năm sau tôi mới được đọc cuốn sách "Tôi tự học" của cố học giả Nguyễn Duy Cần, kể ra hơi muộn, nhưng dù sao cũng an ủi là lâu nay con đường mình đi đúng, tôi chỉ xin chia sẻ cùng mọi người, mong sao thế hệ sau chúng ta có nhiều nhân tài bằng chính sự "hiểu biết" của mình và thật sự hữu ích cho xã hội và đất nước.